{"id":127431,"date":"2025-10-18T18:30:12","date_gmt":"2025-10-18T18:30:12","guid":{"rendered":"https:\/\/kamucalisani.net\/?p=127431"},"modified":"2025-10-18T18:30:12","modified_gmt":"2025-10-18T18:30:12","slug":"bilim-insanlari-yeni-bir-buz-formu-kesfetti-ice-xxi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/2025\/10\/18\/bilim-insanlari-yeni-bir-buz-formu-kesfetti-ice-xxi\/","title":{"rendered":"Bilim insanlar\u0131 yeni bir buz formu ke\u015ffetti: Ice XXI"},"content":{"rendered":"<p><figure> <span> <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.donanimhaber.com\/images\/images\/haber\/197468\/src\/bilim-insanlari-yeni-bir-buz-formu-kesfetti-ice-xxi197468_0.jpg\"\/> <\/span> Bilim d\u00fcnyas\u0131, suyun bilinen hallerine bir yenisini daha ekledi. Kore Standartlar ve Bilim Enstit\u00fcs\u00fc (KRISS) ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131, yapt\u0131klar\u0131 deneylerle daha \u00f6nce g\u00f6zlemlenmemi\u015f bir <strong>buz faz\u0131<\/strong> ke\u015ffetti. \u201c<strong>Ice XXI<\/strong>\u201d (Buz XXI) olarak adland\u0131r\u0131lan bu yeni yap\u0131, suyun yaln\u0131zca 10 milisaniye i\u00e7inde 20.000 kat atmosfer bas\u0131nc\u0131na (yakla\u015f\u0131k 2 gigapascal) kadar s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131yla elde edildi. <\/figure>\n<p><b>Yeni buz faz\u0131 bulundu<\/b><\/p>\n<figure> <span> <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.donanimhaber.com\/images\/images\/haber\/197468\/src\/bilim-insanlari-yeni-bir-buz-formu-kesfetti-ice-xxi197468_1.jpg\"\/> <\/span> Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, bu s\u0131rad\u0131\u015f\u0131 ko\u015fullar\u0131 olu\u015fturmak i\u00e7in elmas tabanl\u0131 h\u00fccreleri (Diamond Anvil Cells, DAC) kulland\u0131. Bu cihaz, suyu k\u0131sa s\u00fcrede a\u015f\u0131r\u0131 bas\u0131nca maruz b\u0131rak\u0131rken, bilim insanlar\u0131 s\u00fcreci yakalamak i\u00e7in Avrupa Serbest Elektron X-I\u015f\u0131n\u0131 Lazeri (European XFEL) ve PETRA III gibi geli\u015fmi\u015f X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 tesislerinden yararland\u0131. <\/figure>\n<p>XFEL, her bir mikro saniyede bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc alabilen X-\u0131\u015f\u0131n\u0131 fla\u015flar\u0131 \u00fcreterek suyun molek\u00fcler d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn\u00fc adeta y\u00fcksek h\u0131zl\u0131 bir kamera gibi kaydetti. Ard\u0131ndan, PETRA III ile Ice XXI\u2019in yap\u0131s\u0131 ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bi\u00e7imde \u00e7\u00f6z\u00fcmlendi. Ara\u015ft\u0131rma, bu yeni buz formunun <strong>d\u00f6rtgen kristal yap\u0131ya sahip<\/strong> oldu\u011funu ve her birim h\u00fccresinde 152 su molek\u00fcl\u00fc bulundu\u011funu ortaya koydu.<\/p>\n<p>Bilim insanlar\u0131, bu suyu \u201ca\u015f\u0131r\u0131 s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f\u201d olarak tan\u0131ml\u0131yor. Normalde s\u0131v\u0131 su bu kadar y\u00fcksek bas\u0131n\u00e7 alt\u0131nda kristalle\u015ferek Buz VI formuna d\u00f6n\u00fc\u015fmesi gerekirken bu deneyde su bir s\u00fcre daha s\u0131v\u0131 kalabiliyor ve sonras\u0131nda farkl\u0131 bir yap\u0131da kristalle\u015fiyor.<\/p>\n<p><b>Buzlu uydular\u0131 ve gezegenleri anlamada \u00f6nemli<\/b><\/p>\n<figure> <span> <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.donanimhaber.com\/images\/images\/haber\/197468\/src\/bilim-insanlari-yeni-bir-buz-formu-kesfetti-ice-xxi197468_2.jpg\"\/> <\/span> Ice XXI, metastabil yani karars\u0131z bir yap\u0131ya sahip. Ancak bu yap\u0131, ola\u011fan buzdan \u00e7ok daha yo\u011fun bir molek\u00fcler d\u00fczene sahip ve oda s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131nda bile olu\u015fabiliyor. Bu t\u00fcr y\u00fcksek s\u0131cakl\u0131kta ve y\u00fcksek bas\u0131n\u00e7ta kararl\u0131 kalabilen buz fazlar\u0131n\u0131n incelenmesi, yaln\u0131zca D\u00fcnya\u2019daki fizik s\u00fcre\u00e7leri anlamak i\u00e7in de\u011fil, G\u00fcne\u015f Sistemi\u2019ndeki <strong>buzlu uydular\u0131n i\u00e7 yap\u0131s\u0131n\u0131 <\/strong>anlamak a\u00e7\u0131s\u0131ndan da b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131yor. <\/figure>\n<p>Ara\u015ft\u0131rman\u0131n ortak yazarlar\u0131ndan Rachel Husband <em>\u201cBulgular\u0131m\u0131z, daha fazla say\u0131da y\u00fcksek s\u0131cakl\u0131kta metastabil buz faz\u0131 ve bunlarla ili\u015fkili ge\u00e7i\u015f yollar\u0131 olabilece\u011fini ve bunun buzlu uydular\u0131n bile\u015fimi hakk\u0131nda yeni bilgiler sa\u011flayabilece\u011fini g\u00f6steriyor\u201d<\/em> dedi. Daha \u00f6nce yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar, <strong>Nept\u00fcn <\/strong>ve <strong>Uran\u00fcs\u2019\u00fcn <\/strong>manyetik alanlar\u0131n\u0131n merkezinde Ice XVIII ve Ice XX gibi s\u00fcperiyonik buz fazlar\u0131n\u0131n rol oynayabilece\u011fini \u00f6ne s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fc. \u015eimdi ise Ice XXI\u2019in ke\u015ffi bu zincire yeni bir halka ekliyor.<\/p>\n\n<p>Kaynak\u00a0 :\u00a0<span style=\"background-color: rgb(255, 249, 236); color: rgb(55, 58, 60); font-size: 14px;\">https:\/\/www.donanimhaber.com\/bilim-insanlari-yeni-bir-buz-formu-kesfetti-ice-xxi&#8211;197468<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bilim d\u00fcnyas\u0131, suyun bilinen hallerine bir yenisini daha ekledi. Kore Standartlar ve Bilim Enstit\u00fcs\u00fc (KRISS) ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131, yapt\u0131klar\u0131 deneylerle daha \u00f6nce g\u00f6zlemlenmemi\u015f bir buz faz\u0131 ke\u015ffetti. \u201cIce XXI\u201d (Buz XXI) olarak adland\u0131r\u0131lan bu yeni &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":127432,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[5369,1654],"class_list":["post-127431","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknoloji","tag-buz","tag-yuksek"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/127431","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=127431"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/127431\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":127433,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/127431\/revisions\/127433"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/127432"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=127431"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=127431"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=127431"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}