{"id":146068,"date":"2025-11-28T16:06:14","date_gmt":"2025-11-28T16:06:14","guid":{"rendered":"https:\/\/kamucalisani.net\/?p=146068"},"modified":"2025-11-28T16:06:14","modified_gmt":"2025-11-28T16:06:14","slug":"marsta-ilk-kez-yildirim-tespit-edildi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/2025\/11\/28\/marsta-ilk-kez-yildirim-tespit-edildi\/","title":{"rendered":"Mars\u2019ta ilk kez y\u0131ld\u0131r\u0131m tespit edildi"},"content":{"rendered":"<p><figure> <span> <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/kamucalisani.net\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/marsta-ilk-kez-yildirim-tespit-edildi-0-Hq65cey7.jpg\"\/> <\/span> <strong>Mars<\/strong>\u2019\u0131n kurak y\u00fczeyinde <strong>toz \u015feytanlar\u0131<\/strong> (veya dalaz) arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla elektrik ak\u0131mlar\u0131n\u0131n olu\u015fabilece\u011fi uzun s\u00fcredir tart\u0131\u015f\u0131l\u0131yordu ve bilim insanlar\u0131, NASA\u2019n\u0131n <strong>Perseverance<\/strong> arac\u0131n\u0131n toplad\u0131\u011f\u0131 veriler sayesinde bu durumun ger\u00e7ek olabilece\u011fini kan\u0131tlad\u0131. Yeni \u00e7al\u0131\u015fma, Mars\u2019ta <strong>y\u0131ld\u0131r\u0131m\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na dair do\u011frudan kan\u0131t<\/strong> sunuyor ve gezegenin atmosferiyle ilgili bilgilerimizi derinle\u015ftiriyor. <\/figure>\n<p><b>K\u0131z\u0131l Gezegen\u2019de de y\u0131ld\u0131r\u0131mlar var<\/b><\/p>\n<p>Perseverance \u015eubat 2021\u2019de Mars\u2019a indi ve \u00fczerinde gezegenin seslerini kaydetmeye yarayan bir mikrofon bulunuyor. Ara\u015ft\u0131rma ekibi, SuperCam mikrofonuyla kaydedilmi\u015f <strong>28 saatlik sesi analiz etti<\/strong> ve bu kay\u0131tlar \u00fczerinde y\u0131ld\u0131r\u0131m\u0131n karakteristik akustik imzalar\u0131n\u0131 tespit etti. \u0130ki Mars y\u0131l\u0131 (yakla\u015f\u0131k d\u00f6rt D\u00fcnya y\u0131l\u0131) boyunca toplam <strong>55 y\u0131ld\u0131r\u0131m olay\u0131<\/strong> kaydedildi. Bu olaylar\u0131n \u00e7o\u011fu, Mars\u2019taki g\u00fc\u00e7l\u00fc r\u00fczgarlar, toz \u015feytanlar\u0131 ve toz f\u0131rt\u0131nalar\u0131yla e\u015f zamanl\u0131 ger\u00e7ekle\u015fti. Bu da r\u00fczgar\u0131n y\u0131ld\u0131r\u0131m olu\u015fumunda kritik bir rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n<figure> <span> <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/kamucalisani.net\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/marsta-ilk-kez-yildirim-tespit-edildi-1-8QlaIrwk.jpg\"\/> <\/span> D\u00fcnya\u2019dan farkl\u0131 olarak Mars\u2019\u0131n atmosferi \u00e7ok ince oldu\u011fundan kas\u0131rgalar olu\u015famaz. Y\u00fczeye yak\u0131n havan\u0131n \u0131s\u0131narak y\u00fckselmesi ve so\u011fuk, yo\u011fun hava ile kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131 sonucu d\u00f6nmeye ba\u015flamas\u0131, tozlu bir s\u00fctun olu\u015fturarak toz \u015feytanlar\u0131n\u0131 meydana getiriyor. Viking misyonu, 1970\u2019lerde Mars\u2019ta ilk kez bu fenomeni g\u00f6zlemlemi\u015f, Curiosity ve Perseverance ise sonraki y\u0131llarda ayr\u0131nt\u0131l\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerini kaydetmi\u015fti. <\/figure>\n<p>D\u00fcnya\u2019da y\u0131ld\u0131r\u0131mlar genellikle g\u00f6k g\u00fcr\u00fclt\u00fcl\u00fc f\u0131rt\u0131nalar s\u0131ras\u0131nda olu\u015fur ancak toz \u015feytanlar\u0131 da s\u00fcrt\u00fcnme yoluyla elektrik y\u00fckleri \u00fcretebilir. Mars\u2019ta benzer \u015fekilde toz par\u00e7ac\u0131klar\u0131n\u0131n birbirine s\u00fcrt\u00fcnmesi, elektrik y\u00fcklerinin birikmesine ve y\u0131ld\u0131r\u0131m \u015feklinde bo\u015falmas\u0131na yol a\u00e7\u0131yor.<\/p>\n<p>Tabi bu y\u0131ld\u0131r\u0131mlara \u201cmini y\u0131ld\u0131r\u0131m\u201d demek de uygun \u00e7\u00fcnk\u00fc \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck ve g\u00fc\u00e7s\u00fczler.\u00a0 Zira <strong>\u00e7o\u011fu olay 0,1 ila 150 nanojoule<\/strong> aras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015firken, en b\u00fcy\u00fck kaydedilen olay <strong>40 milijoule<\/strong> seviyesindeydi. Kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmak gerekirse, D\u00fcnya\u2019da ortalama bir bulut-yer aras\u0131 y\u0131ld\u0131r\u0131m yakla\u015f\u0131k 1 milyar joule enerji bo\u015falt\u0131r.<\/p>\n\n<p>Kaynak\u00a0 :\u00a0<span style=\"background-color: rgb(255, 249, 236); color: rgb(55, 58, 60); font-size: 14px;\">https:\/\/www.donanimhaber.com\/mars-ta-ilk-kez-yildirim-tespit-edildi&#8211;199118<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mars\u2019\u0131n kurak y\u00fczeyinde toz \u015feytanlar\u0131 (veya dalaz) arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla elektrik ak\u0131mlar\u0131n\u0131n olu\u015fabilece\u011fi uzun s\u00fcredir tart\u0131\u015f\u0131l\u0131yordu ve bilim insanlar\u0131, NASA\u2019n\u0131n Perseverance arac\u0131n\u0131n toplad\u0131\u011f\u0131 veriler sayesinde bu durumun ger\u00e7ek olabilece\u011fini &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":146069,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[1912,3607,1050],"class_list":["post-146068","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknoloji","tag-mars","tag-toz","tag-yildirim"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/146068","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=146068"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/146068\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":146072,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/146068\/revisions\/146072"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/146069"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=146068"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=146068"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=146068"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}