{"id":171559,"date":"2026-01-28T14:42:11","date_gmt":"2026-01-28T14:42:11","guid":{"rendered":"https:\/\/kamucalisani.net\/?p=171559"},"modified":"2026-01-28T14:42:11","modified_gmt":"2026-01-28T14:42:11","slug":"savunma-sanayii-elektrikli-arac-ruzgar-enerjisi-gizli-hazine-il-il-ortaya-cikti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/2026\/01\/28\/savunma-sanayii-elektrikli-arac-ruzgar-enerjisi-gizli-hazine-il-il-ortaya-cikti\/","title":{"rendered":"Savunma sanayii, elektrikli ara\u00e7, r\u00fczgar enerjisi… Gizli hazine: \u0130l il ortaya \u00e7\u0131kt\u0131"},"content":{"rendered":"

Ak\u0131ll\u0131 telefonlardan elektrikli ara\u00e7lara, r\u00fczgar t\u00fcrbinlerinden savunma sanayiine kadar pek \u00e7ok alanda kullan\u0131lan nadir toprak elementleri (NTE) g\u00fcn\u00fcm\u00fcz teknolojisinin temel ihtiya\u00e7lar\u0131 aras\u0131nda yer al\u0131yor.<\/p>\n

TRT Haber’de yer alan habere g\u00f6re g\u00fc\u00e7l\u00fc m\u0131knat\u0131slar, bataryalar ya da elektronik sistemlerde kullan\u0131lan bu elementler, \u00f6zellikle ye\u015fil enerji d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc ve dijitalle\u015fmeyle birlikte k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekte daha fazla dikkat \u00e7ekiyor. Bu durum, T\u00fcrkiye\u2019nin sahip oldu\u011fu potansiyeli de g\u00fcndeme ta\u015f\u0131yor. Nitekim Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakan\u0131 Alparslan Bayraktar\u2019\u0131n, \u201cNadir toprak elementleri konusunda biz \u00fclke olarak d\u00fcnyan\u0131n ilk be\u015f \u00fclkesi aras\u0131na girece\u011fiz\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131, bu alana y\u00f6nelik hedefleri ortaya koyuyor.<\/p>\n

T\u00fcrkiye\u2019nin nadir toprak elementleri konusundaki potansiyelini \u0130stanbul \u00dcniversitesi-Cerrahpa\u015fa M\u00fchendislik Fak\u00fcltesi Maden M\u00fchendisli\u011fi B\u00f6l\u00fcm Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. \u0130lgin Kur\u015fun anlatt\u0131. Prof. Dr. \u0130lgin Kur\u015fun a\u00e7\u0131klamas\u0131nda “T\u00fcrkiye\u2019nin en y\u00fcksek NTE rezervine sahip cevher yata\u011f\u0131 bastnazit, florit ve barit minerallerinin cevher b\u00fcnyesinde bulundu\u011fu Eski\u015fehir-K\u0131z\u0131lca\u00f6ren sahas\u0131d\u0131r.” ifadelerine yer verdi.<\/p>\n

\u201cNAD\u0130R\u201d \u0130FADES\u0130 SANILDI\u011eI G\u0130B\u0130 DE\u011e\u0130L<\/strong><\/p>\n

Nadir toprak elementleri ad\u0131ndaki \u201cnadir\u201d tan\u0131m\u0131, \u00e7o\u011fu zaman yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131l\u0131yor. Prof. Dr. \u0130lgin Kur\u015fun, bu ifadenin bollukla ilgili olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurguluyor:<\/p>\n

\u201cNadir toprak elementlerinin \u2018nadir\u2019 (rare) olarak isimlendirmesinin temel nedeni bu elementlerin clark say\u0131s\u0131 ile ifade edilen yer kabu\u011fundaki bolluk miktarlar\u0131n\u0131n azl\u0131\u011f\u0131 de\u011fil, olu\u015fum s\u00fcre\u00e7leri itibariyle cevher b\u00fcnyesinde bulunan NTE\u2019lerin olduk\u00e7a kompleks yap\u0131da ve bu neden zorlu i\u015flem ko\u015fullar\u0131n\u0131n gereklili\u011finin yan\u0131nda ekonomik olarak i\u015fletilebilir konsantrasyonlarda bir araya geldikleri yataklar\u0131n s\u0131n\u0131rl\u0131 olmas\u0131ndand\u0131r.\u201d<\/p>\n

\n
<\/img><\/div>\n<\/div>\n

Y\u00dcKSEK TEKNOLOJ\u0130 \u00dcRET\u0130M\u0130NDE KR\u0130T\u0130K ROL<\/strong><\/p>\n

Nadir toprak elementlerinin kimyasal a\u00e7\u0131dan birbirine \u00e7ok benzemesi, beraberinde birtak\u0131m problemleri de getiriyor. Prof. Dr. Kur\u015fun, \u201cAncak NTE\u2019lerin g\u00f6stermi\u015f oldu\u011fu benzer kimyasal \u00f6zelliklerinden dolay\u0131 bu elementlerin birbirlerinden ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmalar\u0131n\u0131n teknik olarak zorlu\u011fu g\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu elementlerin i\u015fletilmesi hususunda \u00f6nemli zorluklar\u0131n ba\u015f\u0131nda geldi\u011fi bilinmektedir\u201d diyor.<\/p>\n

Nadir toprak elementleri, \u00f6zellikle ileri teknoloji \u00fcr\u00fcnlerde vazge\u00e7ilmez kabul ediliyor. Prof. Dr. Kur\u015fun, bu elementlerin neden stratejik bir girdi olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc \u015f\u00f6yle anlat\u0131yor:<\/p>\n

\u201cNadir toprak elementleri (\u00f6zellikle Nd, Pr, Dy, Tb gibi lantanitler ile Y ve Sc) y\u00fcksek performansl\u0131 teknolojik u\u00e7 \u00fcr\u00fcnlerin \u00fcretimi, ye\u015fil enerji d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc ve dijitalle\u015fme odakl\u0131 teknolojilere y\u00f6nelik k\u00fcresel ilginin h\u0131zla artmas\u0131 ve ikamesi olmamas\u0131 sebebiyle kritik-stratejik hammade olarak tan\u0131mlanm\u0131\u015f olup, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz end\u00fcstrilerinin en \u00f6nemli girdi hammaddelerinden birisi olarak kabul ediliyor.\u201d<\/p>\n

NTE\u2019lerin geni\u015f bir kullan\u0131m alan\u0131 var. Ancak \u00f6zellikle savunma sanayii, elektrikli ara\u00e7lar ve r\u00fczgar enerjisi gibi elektromekanik sistemlerde yo\u011fun olarak kullan\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

\n
<\/img><\/div>\n<\/div>\n

T\u00dcRK\u0130YE\u2019DE \u00d6NE \u00c7IKAN SAHALAR<\/strong><\/p>\n

D\u00fcnya genelinde nadir toprak elementleri rezervleri a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak \u00c7in, Vietnam, Brezilya, Hindistan, Avustralya ve Rusya\u2019da bulunuyor. Yakla\u015f\u0131k 120 milyon ton civar\u0131ndaki k\u00fcresel rezervlerin y\u00fczde 35\u2019ine sahip olan \u00c7in, ayn\u0131 zamanda \u00fcretim ve ihracatta da ilk s\u0131rada yer al\u0131yor. D\u00fcnya t\u00fcvenan nadir toprak elementleri \u00fcretiminin yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 70\u2019i de \u00c7in taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftiriliyor.<\/p>\n

T\u00fcrkiye\u2019de nadir toprak elementlerine y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar ise ilk defa 1950\u2019li y\u0131llar\u0131n sonlar\u0131nda Maden Tetkik ve Arama Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc taraf\u0131ndan ba\u015flad\u0131. Bu s\u00fcre\u00e7te farkl\u0131 b\u00f6lgelerde dikkat \u00e7ekici cevherle\u015fmeler tespit edildi.<\/p>\n

Peki T\u00fcrkiye\u2019nin hangi b\u00f6lgeleri nadir toprak elementleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u015fansl\u0131? T\u00fcrkiye\u2019nin bilinen en \u00f6nemli nadir toprak elementleri sahalar\u0131ndan biri Eski\u015fehir-K\u0131z\u0131lca\u00f6ren b\u00f6lgesi. Prof. Dr. Kur\u015fun, bu yata\u011f\u0131n yap\u0131s\u0131na dikkat \u00e7ekerek, \u201cT\u00fcrkiye\u2019nin en y\u00fcksek NTE rezervine sahip cevher yata\u011f\u0131 bastnazit, florit ve barit minerallerinin cevher b\u00fcnyesinde bulundu\u011fu Eski\u015fehir-K\u0131z\u0131lca\u00f6ren sahas\u0131d\u0131r\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 yap\u0131yor.<\/p>\n

K\u0131z\u0131lca\u00f6ren sahas\u0131nda seryum, lantan ve neodimyum nadir toprak oksitleri bulunuyor. B\u00f6lgede pilot tesis \u00f6l\u00e7ekli \u00fcretim \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 s\u00fcrerken ilk a\u015famada lantan, seryum, parasemedyum ve neodimyum elementlerinin \u00fcretimi hedefleniyor.<\/p>\n

Prof. Dr. Kur\u015fun, farkl\u0131 b\u00f6lgelerdeki potansiyele de i\u015faret ederek \u015f\u00f6yle devam ediyor:<\/p>\n

\u201c\u00dclkemizde potansiyel te\u015fkil eden \u00f6nemli NTE yataklar\u0131ndan biri Isparta-\u00c7anakl\u0131’da. Malatya-Kuluncak b\u00f6lgesindeki NTE cevherle\u015fmesi ise lantan, seryum, parasemedyum, neodimyum, itriyum ile birlikte toryum elementlerini i\u00e7eriyor.\u201d<\/p>\n\n

<\/p>\n

Kaynak :\u00a0http:\/\/www.milliyet.com.tr\/ekonomi\/savunma-sanayii-elektrikli-arac-ruzgar-enerjisi-gizli-hazine-il-il-ortaya-cikti-7528816<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

G\u00fcnl\u00fck ya\u015famda \u00e7o\u011fu zaman fark edilmese de ak\u0131ll\u0131 telefonlardan r\u00fczgar t\u00fcrbinlerine kadar pek \u00e7ok teknolojinin \u00fcretiminde kullan\u0131lan nadir toprak elementleri, d\u00fcnyada giderek daha fazla g\u00fcndeme geliyor. T\u00fcrkiye\u2019de de \u00e7e\u015fitli b\u00f6lgelerde bulunan nadir toprak elementi yataklar\u0131, bu alandaki potansiyeli ortaya koyuyor.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":171560,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[11212,504,6295,8525,1060],"class_list":["post-171559","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomi","tag-cevher","tag-kursun","tag-nadir-toprak-elementleri","tag-nte","tag-prof-dr"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/171559","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=171559"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/171559\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":171563,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/171559\/revisions\/171563"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/171560"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=171559"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=171559"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=171559"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}