{"id":192139,"date":"2026-03-28T04:48:10","date_gmt":"2026-03-28T04:48:10","guid":{"rendered":"https:\/\/kamucalisani.net\/?p=192139"},"modified":"2026-03-28T04:48:10","modified_gmt":"2026-03-28T04:48:10","slug":"teknoloji-sirketleri-yol-ayriminda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/2026\/03\/28\/teknoloji-sirketleri-yol-ayriminda\/","title":{"rendered":"Teknoloji \u015firketleri yol ayr\u0131m\u0131nda"},"content":{"rendered":"<p><p><span><strong>\u0130SMA\u0130L \u015eAH\u0130N \/ \u0130STANBUL &#8211;<\/strong> <\/span>ABD\u2019nin Kaliforniya Eyaleti\u2019nin \u015fehri Los Angeles\u2019ta bir mahkeme, d\u00fcnyan\u0131n en pop\u00fcler sosyal medya platformlar\u0131ndan Instagram ve YouTube\u2019un ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu \u015fekilde kas\u0131tl\u0131 olarak tasarland\u0131\u011f\u0131 ayr\u0131ca sahiplerinin \u00e7ocuklar\u0131 koruma konusunda ihmalkar davrand\u0131\u011f\u0131 belirterek, 6 milyon dolar tazminat cezas\u0131 \u00f6demeye mahkum etti.<\/p>\n<p><strong>Yasa koruyamayacak<\/strong><\/p>\n<p>Uygulama sahibi teknoloji devleri Meta ve Google, davan\u0131n merkezindeki Kaley adl\u0131 gen\u00e7 kad\u0131na bu tazminat\u0131 \u00f6deyecek. Ancak tek bir davada verilen karar sekt\u00f6rdeki binlerce benzer dosya i\u00e7in de yol g\u00f6sterici oldu. Meta, Google \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131ndaki YouTube, ayr\u0131ca TikTok ve Snap bu y\u00f6nde a\u00e7\u0131lan binlerce k\u00fcresel davayla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalm\u0131\u015f durumda. TikTok ve Snap Los Angeles\u2019taki davada san\u0131k olarak yer alm\u0131\u015ft\u0131 ancak dava ba\u015flamadan \u00f6nce \u015fartlar\u0131 a\u00e7\u0131klanmayan anla\u015fmalarla uzla\u015fma yoluna gitti. Ancak bu karar\u0131n emsal olu\u015fturmas\u0131 durumunda 2025\u2019te 500 milyar dolar kazan\u00e7 elde eden bu sosyal medya devleri devasa bir dava y\u00fck\u00fc ile bo\u011fu\u015facak gibi.\u00a0Bili\u015fim hukuku uzman\u0131 G\u00f6khan Ahi, kararda\u00a0sosyal medya \u015firketlerinin kullan\u0131c\u0131 davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 etkileyen tasar\u0131m ve algoritmalar geli\u015ftiren \u201cdijital \u00fcr\u00fcnler\u201d olarak de\u011ferlendirildi\u011fine dikkat \u00e7ekerek, benzer konuda ABD\u2019de a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f y\u00fczlerce dava oldu\u011funu, devam\u0131n\u0131n da gelece\u011fini s\u00f6yledi. Ahi\u2019ye g\u00f6re, ABD\u2019de uzun y\u0131llard\u0131r teknoloji \u015firketlerini koruyan \u201cSection 230\u201d yasas\u0131na ra\u011fmen bu karar yeni bir hukuki yol a\u00e7t\u0131. Art\u0131k platformlar\u0131n nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 da mahkemelerin dava konusu olacak.<\/p>\n<p><strong>Milyar dolar\u0131 bulabilir<\/strong><\/p>\n<p>Gelecek d\u00f6nemde a\u00e7\u0131lacak davalar\u0131n toplam maliyetinin 100 milyarlarca dolar\u0131 bulabilece\u011fi konu\u015fuluyor. Davada y\u00fczde 70 sorumlu bulunan Meta\u2019n\u0131n hisseleri karar sonras\u0131 y\u00fczde 8 d\u00fc\u015ferek 1.51 trilyon dolarl\u0131k piyasa de\u011ferinden tam 121 milyar dolar kaybetti, 3.49 trilyon dolarl\u0131k Google hisseleri de y\u00fczde 3 d\u00fc\u015ferek 103 milyar dolar kayba u\u011frad\u0131. Ayr\u0131ca New Mexico\u2019da g\u00f6r\u00fclen ba\u015fka bir davada Meta\u2019ya 375 milyon dolar ceza verilmesi, \u015firket \u00fczerindeki hukuki bask\u0131n\u0131n giderek artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.\u00a0<\/p>\n<div>\n<div><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/kamucalisani.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/teknoloji-sirketleri-yol-ayriminda-0-cDl2gPeN.jpg\"\/><\/img><\/div>\n<\/div>\n<p><strong>\u00c7ocuklar\u0131 ekrandan siz koruyun\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>1- Ger\u00e7ek\u00e7i olun: Al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131 de\u011fi\u015ftirmek zaman al\u0131r, bu y\u00fczden bir anda tamamen yasak koymak yerine k\u00fc\u00e7\u00fck ad\u0131mlarla ilerleyin, ger\u00e7ek\u00e7i olun.<\/p>\n<p>2- S\u00fcrece dahil edin: \u00d6zellikle ergenlik \u00e7a\u011f\u0131ndaki \u00e7ocuklar\u0131 kurallar\u0131 koyarken s\u00fcrece dahil edip, ortak plan yap\u0131n.<\/p>\n<p>3- F\u0131rsata \u00e7evirin: Sosyal medyan\u0131n nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 birlikte konu\u015fmak, \u00e7ocuklar\u0131n bilin\u00e7lenmesini sa\u011flar. G\u00f6rd\u00fckleri i\u00e7eriklerin do\u011frulu\u011funu birlikte sorgulay\u0131n.<\/p>\n<p>4- \u0130yi \u00f6rnek olun: \u00c7ocuklar ebeveynlerini taklit eder, siz de kullan\u0131rken dengeli.<\/p>\n<p>5- Panik yapmay\u0131n: Teknoloji do\u011fru kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00f6\u011frenme, ke\u015fif ve yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 da destekleyebilir, pani\u011fe kap\u0131lmay\u0131n.\u00a0<\/p>\n<p><strong>\u2018Big Tobacco\u2019 benzetmesi\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>T\u00fct\u00fcn \u015firketlerinin sigaray\u0131 daha ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k yap\u0131c\u0131 hale getirmek i\u00e7in nikotin oranlar\u0131yla oynamas\u0131 gibi, sosyal medya \u015firketlerinin de kullan\u0131c\u0131y\u0131 ekranda tutmak i\u00e7in \u201csonsuz kayd\u0131rma\u201d ve \u201cki\u015fiselle\u015ftirilmi\u015f algoritmalar\u201d kulland\u0131\u011f\u0131 belirtiliyor. \u0130\u015fte bu nedenle uzmanlar, teknoloji \u015firketlerinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bu s\u00fcreci sigara end\u00fcstrisine (Big Tobacco) kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lan davalara benzetiyor. T\u00fct\u00fcn \u015firketleri a\u00e7\u0131lan davalar sonucunda \u00fcr\u00fcn i\u00e7eriklerinden uyar\u0131 etiketlerine kadar k\u00f6kl\u00fc de\u011fi\u015fimler yapm\u0131\u015ft\u0131. Sosyal medya platformlar\u0131nda da benzer bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm bekleniyor.\u00a0<\/p>\n<p><strong>Bir avukattan 1000 avukata\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>B\u00fcy\u00fcyen dava dalgas\u0131, teknoloji \u015firketlerinin hukuk ekiplerini de devasa boyutlara ta\u015f\u0131d\u0131. Arama motoru sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn y\u00fczde 90\u2019\u0131n\u0131 domine eden Google\u2019\u0131n kuruldu\u011fu 1998\u2019de sadece 1 avukat\u0131 vard\u0131, 5 y\u0131lda say\u0131 100\u2019e, \u015fimdi ise 900\u2019\u00fcn \u00fczerinde \u00e7\u0131kt\u0131. Buna \u015firketi AB\u2019nin verdi\u011fi 8 milyar euro\u2019nun \u00fczerinde 3 ayr\u0131 cezadan kurtarmad\u0131. \u0130\u015fte teknoloji \u015firketlerinin avukat ordusu:<\/p>\n<p>\u25a0 Google: 900+ avukat<\/p>\n<p>\u25a0 Meta: 700+ avukat<\/p>\n<p>\u25a0 X: 400+ avukat<\/p>\n<p>\u25a0 TikTok: 300+ avukat<\/p>\n<p>\u25a0 Snap: 200+ avukat\u00a0<\/p>\n<p><strong>\u0130NG\u0130L\u0130Z H\u00dcK\u00dcMET\u0130NDEN REHBER\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Sayfay\u0131 \u00e7evirmiyor\u00a0t\u0131kl\u0131yor<\/strong>\u00a0<\/p>\n<p>\u0130ngiltere\u2019de h\u00fck\u00fcmet, 5 ya\u015f alt\u0131 \u00e7ocuklar\u0131n ekran s\u00fcresini azaltmak amac\u0131yla \u201cHayata En \u0130yi Ba\u015flang\u0131\u00e7\u201d rehberi yay\u0131mlad\u0131. \u201c2 ya\u015f alt\u0131 \u00e7ocuk, ileti\u015fimi geli\u015ftirici etkinlikler d\u0131\u015f\u0131nda tek ba\u015f\u0131na ekran kar\u015f\u0131s\u0131nda oturtmay\u0131n, ya\u015f\u0131 3-5 aras\u0131nda \u00e7ocuk i\u00e7in ekran s\u00fcresi 1 saat olmal\u0131\u201d \u00f6nerilerinin yer ald\u0131\u011f\u0131 rehberde, \u0130ngiltere\u2019de her 4 aileden 1\u2019inin \u00e7ocuklar\u0131n ekran s\u00fcresini k\u0131s\u0131tlayamad\u0131\u011f\u0131, 2 ya\u015f alt\u0131 \u00e7ocu\u011fu olanlar\u0131n ise y\u00fczde 98\u2019inin ekran s\u00fcresini kontrol edemedi\u011fi belirtildi. \u0130ngiltere\u2019de ilkokula ba\u015flama \u00e7a\u011f\u0131ndaki 4 ya\u015f \u00e7ocuklar\u0131n y\u00fczde 28\u2019inin kitap sayfas\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmek yerine sayfaya t\u0131klamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 ya da ekran kayd\u0131rma hareketiyle sayfa de\u011fi\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in okula ge\u00e7 ba\u015flamak zorunda kald\u0131\u011f\u0131 da a\u00e7\u0131klamada yer ald\u0131. Ba\u015fbakan Keir Starmer, \u201cDijital \u00e7a\u011fda ebeveynlik \u00e7ok zor. H\u00fck\u00fcmetimiz aileleri bu sava\u015fta yaln\u0131z b\u0131rakmayacak\u201d dedi. \u25cf AA<\/p>\n\n<p><\/p>\n<p>Kaynak :\u00a0<span style=\"background-color: rgb(255, 249, 236); color: rgb(55, 58, 60); font-size: 14px;\">http:\/\/www.milliyet.com.tr\/ekonomi\/teknoloji-sirketleri-yol-ayriminda-7561808<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Meta ve Google\u2019a kesilen 6 milyon dolarl\u0131k ceza sosyal medya devlerini k\u00f6\u015feye s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rd\u0131. Hukuk\u00e7u ordusu kuran dev \u015firketlere\u00a0kar\u015f\u0131 binlerce k\u00fcresel dava yolda.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":192140,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[778,1406,163,94,97],"class_list":["post-192139","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomi","tag-avukat","tag-dava","tag-dolar","tag-ekran","tag-teknoloji"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/192139","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=192139"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/192139\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":192142,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/192139\/revisions\/192142"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/192140"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=192139"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=192139"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=192139"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}