{"id":60436,"date":"2024-06-27T08:12:06","date_gmt":"2024-06-27T08:12:06","guid":{"rendered":"https:\/\/kamucalisani.net\/?p=60436"},"modified":"2024-06-27T08:12:06","modified_gmt":"2024-06-27T08:12:06","slug":"crispr-tarih-oluyor-seekrna-ile-gen-duzenlemede-yeni-bir-devrim-yasaniyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/2024\/06\/27\/crispr-tarih-oluyor-seekrna-ile-gen-duzenlemede-yeni-bir-devrim-yasaniyor\/","title":{"rendered":"CRISPR tarih oluyor: SeekRNA ile gen d\u00fczenlemede yeni bir devrim ya\u015fan\u0131yor"},"content":{"rendered":"

<\/span> Gen d\u00fczenleme teknolojileri uzunca bir s\u00fcredir hayat\u0131m\u0131zda bulunuyor. \u00d6zellikle CRISPR<\/strong>\u2019\u0131n geli\u015fiyle birlikte bu alandaki geli\u015fmeler de h\u0131zlanm\u0131\u015f vaziyette. Ancak Sydney \u00dcniversitesi’nden ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar seekRNA <\/strong>ad\u0131 verilen bir teknolojiyle CRISPR’\u0131n \u00f6tesinde daha do\u011fru ve esnek gen d\u00fczenlemesini m\u00fcmk\u00fcn k\u0131ld\u0131. Yeni teknolojinin tar\u0131m, t\u0131p ve biyoteknoloji genetik m\u00fchendisli\u011finde bir devrim yaratma potansiyeli <\/strong>bulunuyor. <\/figure>\n

CRISPR nedir, nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ve eksikleri nelerdir?<\/b><\/p>\n

SeekRNA\u2019ya ge\u00e7meden \u00f6nce ilk olarak CRISPR\u2019dan bahsedelim. CRISPR<\/strong>, g\u0131da \u00fcretimini art\u0131rmak ve hastal\u0131klar\u0131 tedavi etmek i\u00e7in geli\u015ftirilmi\u015f bir gen d\u00fczenleme tekni\u011fi olarak tan\u0131mlanabilir. Bu teknoloji, bilim insanlar\u0131n\u0131n genleri hedeflemesine, d\u00fczenlemesine, de\u011fi\u015ftirmesine ve genomun herhangi bir b\u00f6lgesine herhangi bir enzim veya protein yerle\u015ftirmesine olanak tan\u0131yor.<\/p>\n

CRISPR, hedef DNA’n\u0131n her iki ipli\u011finde de bir k\u0131r\u0131lma yaratarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Ayr\u0131ca yeni bir DNA dizisi yerle\u015ftirmek i\u00e7in di\u011fer proteinlere veya DNA onar\u0131m mekanizmas\u0131na da ihtiya\u00e7 duyar. B\u00f6yle bir s\u00fcre\u00e7 hatalara yol a\u00e7maya daha a\u00e7\u0131kt\u0131r<\/strong>.<\/p>\n

CRISPR on y\u0131ldan uzun bir s\u00fcre \u00f6nce geli\u015ftirildi\u011finden beri tamamen yeni ara\u015ft\u0131rma alanlar\u0131 a\u00e7arak biyoteknolojide adeta yeni bir d\u00f6nem ba\u015flatt\u0131. \u0130nsan hastal\u0131klar\u0131n\u0131 tespit etmenin maliyetini ve ara\u015ft\u0131rmalar i\u00e7in gereken s\u00fcreyi azaltt\u0131. Meyvelerde ve mahsullerde hastal\u0131k direncini art\u0131rd\u0131, CAR T-h\u00fccre tedavisinin geli\u015ftirilmesini sa\u011flad\u0131 ve orak h\u00fccre hastal\u0131\u011f\u0131na bir tedavi bulmak i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131.<\/p>\n

SeekRNA ile daha do\u011fru ve esnek gen d\u00fczenleme geliyor<\/b><\/p>\n

<\/span> Sydney \u00dcniversitesi’nde, Dr. Sandro Ataide<\/strong> liderli\u011findeki bir ara\u015ft\u0131rma ekibi, daha do\u011fru gen d\u00fczenleme i\u00e7in bir yol sunabilecek yeni bir teknoloji olan seekRNA<\/strong>‘y\u0131 geli\u015ftirdi. \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 Nature Communications\u2019da yay\u0131nlan\u0131rken yeni teknik, genetik dizileri yerle\u015ftirmek i\u00e7in b\u00f6lgeleri do\u011frudan belirleyebilen programlanabilir bir ribon\u00fckleik asit (RNA) ipli\u011fi kullan\u0131yor. Bu s\u00fcre\u00e7 gen d\u00fczenlemesini basitle\u015ftirmeye ve dizileme hatalar\u0131n\u0131 azaltmaya<\/strong> yard\u0131mc\u0131 oluyor. Dolay\u0131s\u0131yla seekRNA, CRISPR gen d\u00fczenleme teknolojisinin halihaz\u0131rda g\u00f6sterdi\u011fi genetik m\u00fchendisli\u011fi potansiyelini h\u0131zland\u0131rmay\u0131 vaat ediyor. <\/figure>\n

Dr. Sandro Ataide yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada “Bu teknolojinin potansiyeli bizi son derece heyecanland\u0131r\u0131yor. SeekRNA’n\u0131n hassas ve esnek bir \u015fekilde hedef se\u00e7imi yapabilmesi, mevcut teknolojilerin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u015farak yeni bir genetik m\u00fchendisli\u011fi \u00e7a\u011f\u0131na zemin haz\u0131rl\u0131yor”<\/em> diyerek yeni teknolojinin \u00f6nemine vurgu yap\u0131yor.<\/p>\n

\u0130ki teknoloji aras\u0131ndaki fark\u0131 daha kolay anlamak i\u00e7in a\u015fina oldu\u011funum kes-yap\u0131\u015ft\u0131r ara\u00e7lar\u0131yla bir analoji yap\u0131labilir. CRISPR ile bir dosyay\u0131 kesip yap\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in baz\u0131 ekstra bile\u015fenlere ihtiya\u00e7 duyuluyor. SeekRNA da ise tamam\u0131yla ba\u011f\u0131ms\u0131z bir kes yap\u0131\u015ft\u0131r arac\u0131 ile dosyay\u0131 istedi\u011finiz yere aktarabiliyorsunuz.<\/p>\n

\u0130lk testler ba\u015far\u0131l\u0131<\/b><\/p>\n

<\/span> Bununla birlikte seekRNA, bakteri ve arkelerde (\u00e7ekirde\u011fi olmayan h\u00fccreler) ke\u015ffedilen IS1111 ve IS110 olarak bilinen do\u011fal olarak olu\u015fan bir ekleme dizisi ailesinden t\u00fcretildi. Bu sayede y\u00fcksek hedef ve do\u011fruluk \u00f6zg\u00fcll\u00fc\u011f\u00fc<\/strong> elde edildi. Bu ekleme dizisi ailesinin do\u011frulu\u011funu kullanarak, seekRNA herhangi bir genomik diziye modifiye edilebilir <\/strong>ve yeni DNA’y\u0131 kesin bir oryantasyonda yerle\u015ftirebilir. <\/figure>\n

SeekRNA’y\u0131 di\u011fer teknolojilerden farkl\u0131 k\u0131lan bir ba\u015fka \u00f6zellik de DNA dizilerini hedef konuma kendi ba\u015f\u0131na yerle\u015ftirebilmesi<\/strong>. Bu, \u015fu anda bulunan bir\u00e7ok d\u00fczenleme arac\u0131yla yap\u0131lam\u0131yor. SeekRNA, sundu\u011fu bu avantajlar ile CRISPR teknolojisinin s\u0131n\u0131rlamalar\u0131n\u0131 a\u015farak genetik m\u00fchendisli\u011finde devrim yaratabilir.<\/p>\n

Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar seekRNA’y\u0131 bakterilerde ba\u015far\u0131yla test ettiklerini de s\u00f6yl\u00fcyor. Bilim insanlar\u0131n\u0131n bir sonraki ad\u0131m\u0131 ise teknolojinin insanlarda bulunan daha karma\u015f\u0131k \u00f6karyotik h\u00fccrelere uyarlan\u0131p uyarlanamayaca\u011f\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rmak olacak.<\/p>\n\n

Kaynak\u00a0 :\u00a0https:\/\/www.donanimhaber.com\/seekrna-yeni-gen-duzenleme-teknolojisi-crispr-i-geride-birakiyor–178780<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Gen d\u00fczenleme teknolojileri uzunca bir s\u00fcredir hayat\u0131m\u0131zda bulunuyor. \u00d6zellikle CRISPR\u2019\u0131n geli\u015fiyle birlikte bu alandaki geli\u015fmeler de h\u0131zlanm\u0131\u015f vaziyette. Ancak Sydney \u00dcniversitesi’nden ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar seekRNA ad\u0131 verilen bir teknolojiyle CRISPR …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":60437,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[227,2780,769,2781,97],"class_list":["post-60436","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknoloji","tag-arastirma","tag-crispr","tag-gen","tag-gen-duzenleme","tag-teknoloji"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/60436","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=60436"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/60436\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":60441,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/60436\/revisions\/60441"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/60437"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=60436"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=60436"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=60436"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}