{"id":77398,"date":"2024-08-07T22:00:08","date_gmt":"2024-08-07T22:00:08","guid":{"rendered":"https:\/\/kamucalisani.net\/?p=77398"},"modified":"2024-08-07T22:00:08","modified_gmt":"2024-08-07T22:00:08","slug":"tarim-zehri-kullanimi-yapay-zekayla-azaldi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/2024\/08\/07\/tarim-zehri-kullanimi-yapay-zekayla-azaldi\/","title":{"rendered":"Tar\u0131m zehri kullan\u0131m\u0131 yapay zek\u00e2yla azald\u0131"},"content":{"rendered":"<p><p><span><strong>Aleyna Sevim &#8211;<\/strong> <\/span>Akademisyen \u00e7ift, yapay zek\u00e2 yard\u0131m\u0131yla tar\u0131mda ila\u00e7 kullan\u0131m\u0131n\u0131 azaltan \u201cBUGMAPPER\u201d adl\u0131 bir sistem geli\u015ftirdi. Saha g\u00f6zlemlerinde belirlenen hastal\u0131k semptomlar\u0131n\u0131n online olarak kay\u0131t ve takibine izin veren sistemde bunlara kar\u015f\u0131 yap\u0131lan kimyasal\/biyolojik m\u00fccadele detaylar\u0131 da takip edilebiliyor. Erciyes \u00dcniversitesi Ziraat Fak\u00fcltesi\u2019nden Prof. Dr. H. Handan Alt\u0131nok ile Dr. \u00d6\u011fretim \u00dcyesi M. Alper Alt\u0131nok, geli\u015ftirdikleri sistemin detaylar\u0131n\u0131 Milliyet\u2019e anlatt\u0131.<\/p>\n<p>M. Alper Alt\u0131nok, topraks\u0131z tar\u0131m yap\u0131lan seralarda y\u0131ll\u0131k kimyasal ila\u00e7lama maliyetinin dekar ba\u015f\u0131na 40-45 bin TL\u2019ye kadar ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek \u201cKimyasal kullan\u0131m\u0131n\u0131n, maliyet kadar kal\u0131nt\u0131 problemi y\u00f6n\u00fc de bulunmakta, ila\u00e7 kal\u0131nt\u0131s\u0131 nedeniyle imha edilen \u00fcr\u00fcnler hem maddi kay\u0131plara hem de \u00fclkemiz firmalar\u0131 ad\u0131na prestij kayb\u0131na yol a\u00e7maktad\u0131r\u201d dedi. Sekiz y\u0131l \u00f6nce meslekta\u015f\u0131 ve e\u015fi Prof. Dr. Handan Alt\u0131nok ile \u00f6zellikle sera alanlar\u0131ndaki zararl\u0131 ve hastal\u0131klar\u0131n izlenmesi ve m\u00fccadele planlamas\u0131na y\u00f6nelik bir Bitki Koruma Karar Destek Sistemi geli\u015ftirmeye ba\u015flad\u0131klar\u0131n\u0131 kaydeden Alt\u0131nok \u201c\u0130lk \u00fc\u00e7 y\u0131l tezg\u00e2h \u00fcst\u00fc testlerle, son be\u015f y\u0131l ise sistemin ger\u00e7ek saha ko\u015fullar\u0131nda test edilmesiyle ge\u00e7ti\u201d dedi.<\/p>\n<p><strong>Zararl\u0131lar tespit ediliyor<\/strong><\/p>\n<p>Sistemin yerli oldu\u011funu belirten Alt\u0131nok, \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: \u201cSistemimiz, T\u00dcB\u0130TAK-1512 BiGG deste\u011fi almaya hak kazand\u0131. Sistem yard\u0131m\u0131yla sahadan toplanan bilgiler, her kullan\u0131c\u0131n\u0131n kolayca anlay\u0131p yorumlayabilece\u011fi ve renklerle kodlanm\u0131\u015f tablolar, grafikler ve haritalar formunda sunulmakta. \u00d6zellikle sera haritalar\u0131 \u00fczerinde bitkisel hastal\u0131klar ve zararl\u0131 b\u00f6cek t\u00fcrlerinin pop\u00fclasyon de\u011fi\u015fimleri, bulunduklar\u0131 yerler, tar\u0131m alan\u0131ndaki yay\u0131l\u0131\u015flar\u0131 gibi m\u00fccadele a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli parametreler g\u00f6rselle\u015ftirilmekte. Dekara minimum alt\u0131 adet ak\u0131ll\u0131 tuzak kullan\u0131m\u0131 ile \u00e7ok y\u00fcksek do\u011fruluk ve yo\u011funlukta veri sa\u011flarken, alt yap\u0131 cihaz\u0131 veya kablolama kurulumu da gerektirmemektedir. Her bir tuzakta b\u00f6cek say\u0131m\u0131 i\u00e7in harcanan s\u00fcre, g\u00f6zle yap\u0131lan say\u0131mlarda 5-10 dakikadan portatif cihaz\u0131m\u0131z kullan\u0131larak 10 saniyeye indirilmi\u015ftir.\u201d<\/p>\n<div>\n<div> <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/kamucalisani.net\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/tarim-zehri-kullanimi-yapay-zek-yla-azaldi-0-85FZcX5J.jpg\"\/><\/img> <\/div>\n<\/p><\/div>\n<\/p>\n<p><strong>Veriler sayesinde hassas teknikler<\/strong><\/p>\n<p>Prof. Dr. H. Handan Alt\u0131nok da \u201cGenel olarak \u00fcreticilerimiz ila\u00e7 kullan\u0131m\u0131nda y\u00fcksek hassasiyet g\u00f6sterseler de g\u00fcncel uygulamalarda zararl\u0131 b\u00f6cek g\u00f6r\u00fclse de g\u00f6r\u00fclmese de ila\u00e7lama yap\u0131l\u0131yor olmas\u0131 gibi durumlarla zaman zaman kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz. \u00dcreticilerin kendi sahalar\u0131ndan gelen lokal veri eksikli\u011finden kaynakl\u0131, farkl\u0131 \u00e7areler \u00fcretilemedi\u011fi i\u00e7in ba\u015fvuruldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz bu t\u00fcr uygulamalar\u0131n, tar\u0131mda dijitalle\u015fme ve ye\u015fil d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm kavramlar\u0131 kapsam\u0131nda yerini hassas tar\u0131m teknikleriyle gelen s\u00fcre\u00e7lere b\u0131rakaca\u011f\u0131na inan\u0131yoruz.\u201d<\/p>\n<p><strong>Gereksiz ila\u00e7lamay\u0131 \u00f6nl\u00fcyor<\/strong><\/p>\n<p>Dr. \u00dcyesi Alt\u0131nok, 2023-2024 sezonunda yap\u0131lan bir \u00f6rneklemeyi ise \u015f\u00f6yle anlatt\u0131: \u201cDemonstrasyon \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir\u00a0domates seras\u0131nda beyazsinek zararl\u0131s\u0131n\u0131n takibi amac\u0131yla 12 sera alan\u0131nda ilk yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z kontrollerde, 75\u00a0tuzak noktas\u0131nda tuzak ba\u015f\u0131na ortalama dokuz adet birey kaydedildi. Ard\u0131ndan\u00a0kimyasal uygulamalar\u0131 ile bu rakam 15 g\u00fcn sonra \u00fc\u00e7 adede d\u00fc\u015ft\u00fc ve\u00a0takip eden aylar boyunca da 15 g\u00fcnl\u00fck periyotlarda yakla\u015f\u0131k tuzak ba\u015f\u0131na d\u00f6rt adet kalmaya devam etti. Bu d\u00f6nemde \u00fcreticimiz verilerin kesinli\u011fini g\u00f6zlemleme \u015fans\u0131 buldu ve ayl\u0131k bazda yap\u0131lacak iki\u00a0tam saha ila\u00e7lamas\u0131ndan vazge\u00e7erek, lokal alternatif uygulamalar\u0131 tercih etti. B\u00f6ylece, zararl\u0131 varl\u0131\u011f\u0131 saptanan 4-5 ayl\u0131k d\u00f6nemde\u00a0toplamda \u00fc\u00e7\u00a0tam saha ila\u00e7lamas\u0131 lokal uygulamalara d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc. \u0130la\u00e7lama maliyetlerinden d\u00f6nemsel ortalama y\u00fczde 30-55\u2019e ula\u015fan oranlarda tasarruf edilebildi\u011fini, her iki veya \u00fc\u00e7 ila\u00e7lamadan birinin, sezon i\u00e7indeki d\u00f6neme ba\u011fl\u0131 olarak tamamen atlanabilmesi ya da lokal uygulamaya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclebilmesinin m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu g\u00f6zlemledik.\u201d<\/p>\n\n<p><\/p>\n<p>Kaynak :\u00a0<span style=\"background-color: rgb(255, 249, 236); color: rgb(55, 58, 60); font-size: 14px;\">http:\/\/www.milliyet.com.tr\/gundem\/tarim-zehri-kullanimi-yapay-zekayla-azaldi-7145278<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prof. Dr. H. Handan Alt\u0131nok ile Dr. \u00d6\u011fretim \u00dcyesi M. Alper Alt\u0131nok, tar\u0131mda yapay zek\u00e2y\u0131 kullanarak ila\u00e7 kullan\u0131m\u0131n\u0131 azaltan bir sistem geli\u015ftirdi. Bu sayede\u00a0gereksiz kullan\u0131m \u00f6nleniyor ve\u00a0ila\u00e7lama maliyetlerinden d\u00f6nemsel olarak y\u00fczde 50\u2019ye ula\u015fan oranlarda tasarruf sa\u011flan\u0131yor.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":77399,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[4583,4582,635,524,4584],"class_list":["post-77398","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-guncel","tag-altinok","tag-ilac","tag-sistem","tag-yapi","tag-zararli"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77398","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=77398"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77398\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":77401,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77398\/revisions\/77401"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/77399"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=77398"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=77398"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=77398"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}