{"id":95603,"date":"2024-09-24T01:12:10","date_gmt":"2024-09-24T01:12:10","guid":{"rendered":"https:\/\/kamucalisani.net\/?p=95603"},"modified":"2024-09-24T01:12:10","modified_gmt":"2024-09-24T01:12:10","slug":"tuncelide-yaban-kecileri-insanlara-alisti-uzmanindan-olumcul-uyarisi-geldi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/2024\/09\/24\/tuncelide-yaban-kecileri-insanlara-alisti-uzmanindan-olumcul-uyarisi-geldi\/","title":{"rendered":"Tunceli’de yaban ke\u00e7ileri insanlara al\u0131\u015ft\u0131, uzman\u0131ndan ‘\u00f6l\u00fcmc\u00fcl’ uyar\u0131s\u0131 geldi"},"content":{"rendered":"

Tunceli’de T\u00fcrkiye’nin de taraf oldu\u011fu Avrupa Yaban Hayat\u0131 ve Ya\u015fam Ortamlar\u0131n\u0131n Korunmas\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi (BERN) ile korunan ve D\u00fcnya Do\u011fa Koruma Birli\u011fi’nce (IUCN) yay\u0131mlanan ‘nesli t\u00fckenme tehlikesi alt\u0131nda olan t\u00fcrlerin k\u0131rm\u0131z\u0131 listesi’nde yer alan, Alevi inanc\u0131nda da kutsal say\u0131lan yaban ke\u00e7ileri, insanlar\u0131n d\u00f6kt\u00fc\u011f\u00fc tuz ve kovalarla b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 sular nedeniyle kara yolunu mesken tuttu. Do\u011fa Koruma ve Milli Parklar \u015eube M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ekipleri de yollara tuz d\u00f6k\u00fclmemesi konusunda uyar\u0131c\u0131 tabelalar koyarken; s\u00fcr\u00fc halinde kara yoluna inen da\u011f ke\u00e7ilerini g\u00f6renler, hayvanlar\u0131 izlemenin ve ilk kez yak\u0131ndan foto\u011fraflaman\u0131n keyfini ya\u015f\u0131yor. B\u00f6lgedeki bir\u00e7ok kentte yaban hayat\u0131 ile ilgili incelemelerde bulunan Dicle \u00dcniversitesi Fen Fak\u00fcltesi Biyoloji B\u00f6l\u00fcm Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Ahmet K\u0131l\u0131\u00e7, bu yollarla insanlara al\u0131\u015fan yaban ke\u00e7ileriyle ilgili hastal\u0131k riski konusunda uyar\u0131da bulunarak, uzak durman\u0131n her iki taraf i\u00e7in de daha uygun olaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n

\n
<\/img> <\/div>\n<\/p><\/div>\n<\/p>\n

‘YA\u015eAMLARI C\u0130DD\u0130 TEHL\u0130KEDE’<\/strong><\/p>\n

Prof. Dr. Ahmet K\u0131l\u0131\u00e7, bu ak\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n yaban hayat\u0131n\u0131 tehlikeye soktu\u011funu belirterek, “Tunceli’de \u00e7ekilen videolardan izledi\u011fimiz kadar\u0131yla \u00fclkemizin \u00f6nemli bir problemini g\u00f6r\u00fcyoruz. \u00dclkemiz yaban hayvanlar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck bir \u00e7e\u015fitlili\u011fe sahip. T\u00fcm b\u00f6lgelerimizde memeliler, ku\u015flar ve di\u011fer canl\u0131 t\u00fcrlerinden pek \u00e7o\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz. Bu videoda da\u011f ke\u00e7ilerinin insanlara \u00e7ok yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131 tespit edilmi\u015f. Yaban hayvanlar\u0131 insanlara al\u0131\u015fm\u0131\u015f, insanlardan ka\u00e7m\u0131yor. Bunun iki b\u00fcy\u00fck riski var; birincisi hayvanlardan insanlara, insanlardan da hayvanlara ge\u00e7en bakteriler, vir\u00fcsler var ve bunlar hem insanlar i\u00e7in hem de yaban hayvanlar\u0131 i\u00e7in \u00e7ok ciddi tehditler. Biliyorsunuz; \u00f6nceki y\u0131llarda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z pandemiden s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131m\u0131z var. Koronan\u0131n yarasalardan insana bula\u015ft\u0131\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde bir ba\u015fka olay daha var. \u0130nsanlardan hayvanlara bula\u015fan, ayn\u0131 \u015fekilde bakteriler, vir\u00fcsler var. Bunlar her iki t\u00fcr i\u00e7in de salg\u0131n hastal\u0131klara neden olup, ciddi \u00f6l\u00fcmlere ya da yok olmaya g\u00f6t\u00fcren sonu\u00e7lara neden olabiliyor. Bir di\u011fer \u00f6nemli sorun daha var; bu hayvanlar insanlara al\u0131\u015facak olursa evet insan\u0131m\u0131z tabiat\u0131, do\u011fay\u0131, canl\u0131y\u0131 seviyor ama maalesef bunu suistimal eden, bunu kullanan bireyler de var. Bunlar taraf\u0131ndan \u00f6ld\u00fcr\u00fclme, yakalanma ya da ka\u00e7\u0131r\u0131lma olay\u0131 olabilir. Dolay\u0131s\u0131yla bu olay\u0131n tekrarlanmamas\u0131, yay\u0131lmamas\u0131 i\u00e7in \u00fclkemizin bu i\u015flerle ilgilenen milli parklar, av ve yaban hayat\u0131 m\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerinin o b\u00f6lgede tedbir almas\u0131 laz\u0131m” dedi.<\/p>\n

\n
<\/img> <\/div>\n<\/p><\/div>\n<\/p>\n

‘BU B\u0130R VATAN\u0130 G\u00d6REV’<\/strong><\/p>\n

Prof. Dr. Ahmet K\u0131l\u0131\u00e7, “Vatanda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n bu yabani hayvanlara olan besin verme \u00f6rneklerini maalesef ay\u0131larda, kurtlarda, tilkilerde de g\u00f6r\u00fcyoruz. Bunlar hem yaban hayvanlar\u0131 i\u00e7in hem de insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ciddi. Bu konuda milli parklar\u0131n zaten alanda yiyece\u011fin k\u0131t oldu\u011fu d\u00f6nemde bu t\u00fcrlere yard\u0131mc\u0131 oldu\u011funu biliyoruz. Onlar\u0131n kontrol\u00fcnde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir. \u0130nsan\u0131m\u0131z hem kendi sa\u011fl\u0131klar\u0131 i\u00e7in hem de bu yaban hayvanlar\u0131n\u0131n sa\u011fl\u0131klar\u0131 i\u00e7in bunlara yana\u015fmas\u0131nlar ve bunlara yiyecek vermesinler. Bunlar, insanlara al\u0131\u015facak olursa bunlar\u0131n ya\u015famlar\u0131 ciddi tehlikede olur. \u0130nsanlar\u0131m\u0131z da ister istemez riske giriyorlar. O y\u00fczden yaban hayvanlar\u0131ndan uzakta durmalar\u0131, g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri uzaktan almalar\u0131 her iki taraf i\u00e7in de uygun olacakt\u0131r. Bu bir vatan g\u00f6revi, herkesi bu konuda duyarl\u0131 olmaya ve yard\u0131mc\u0131 olmaya bekliyoruz” diye konu\u015ftu.<\/p>\n

‘BUNLAR, DA\u011eLARIMIZIN G\u00dcZELL\u0130KLER\u0130’<\/strong><\/p>\n

Yolda seyir halindeyken durup, yaban ke\u00e7ilerini g\u00f6r\u00fcp foto\u011fraflayan Murat K\u0131z\u0131l ise “Biz de bu ke\u00e7ileri kara yolunda g\u00f6r\u00fcp, foto\u011fraf\u0131n\u0131 \u00e7ekiyoruz. Uzun s\u00fcre izliyor ve seviyoruz. Onlar\u0131 bu kadar yak\u0131ndan g\u00f6rmek, bizi \u00e7ok mutlu ediyor. Bunlar, da\u011flar\u0131m\u0131z\u0131n g\u00fczellikleri” dedi.<\/p>\n\n

<\/p>\n

Kaynak :\u00a0http:\/\/www.milliyet.com.tr\/gundem\/tuncelide-yaban-kecileri-insanlara-alisti-uzmanindan-olumcul-uyarisi-geldi-7152371<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tunceli\u2019de yaban ke\u00e7ileri, insanlar\u0131n b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 tuz ve sular nedeniyle kara yolunu mesken tutarken, burada insanlara al\u0131\u015fan yaban hayvanlar\u0131 ile ilgili uzman\u0131ndan uyar\u0131 geldi. Prof. Dr. Ahmet K\u0131l\u0131\u00e7, “\u0130nsanlardan hayvanlara bula\u015fan, ayn\u0131 \u015fekilde bakteriler, vir\u00fcsler var. Bunlar her iki t\u00fcr i\u00e7in de salg\u0131n hastal\u0131klara neden olup, ciddi \u00f6l\u00fcmlere g\u00f6t\u00fcren sonu\u00e7lara neden olabiliyor” dedi.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":95604,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[1594,2522,2698,6123,6122],"class_list":["post-95603","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-guncel","tag-bunlar","tag-hayvanlar","tag-insanlar","tag-kecileri","tag-yaban"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/95603","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=95603"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/95603\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":95607,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/95603\/revisions\/95607"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/95604"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=95603"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=95603"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kamucalisani.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=95603"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}